PRL 50 zł Karol Świerczewski 1988 seria HR P-142c

PRL 50 zł Karol Świerczewski 1988 seria HY P-142e

Przejdź do pełnego opisu

8,99 zł

Najniższa cena z 30 dni przed obniżką: 9,99 zł

Promocja trwa do 4 października 2026

Cena w innych sklepach: 9,99 zł

Ilość

SZT.

Czas wysyłki: 24 godziny

Dostawa

od 8,50 zł - Polecony e-commerce (Polska)

Wysyłka przez Pocztę Polską. cena zawiera również koszty pakowania, czas D+4

Dostępność:

duża ilość

Opis

Kraj	Polska (PRL)
Stan	UNC
Nominał	50 złotych (PLZ)
Materiał	papier
Rozmiar	138 x 63 mm
Pick	P-142c.2
Producent (drukarnia)	Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych, Warszawa
Seria	różne
Rok emisji	1988

Prezentowany banknot to 50 złotych wyemitowane przez Narodowy Bank Polski w okresie Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, z datą 1 grudnia 1988 r. Nota katalogowana jest jako 1988 P-142c.2 i stanowi część dłużej emitowanej serii banknotów z lat 1975–1988, opartej na tym samym motywie graficznym, powtarzanym z niewielkimi zmianami stempla i podpisów przez kilkanaście lat. Banknot utrzymany jest w dominującej tonacji zielonej z jaśniejszymi, beżowymi akcentami.

Awers

Centralnym elementem strony głównej jest portret generała Karola Świerczewskiego, przedstawionego w mundurze wojskowym i charakterystycznej czapce oficerskiej, zwróconego w stronę patrzącego. W prawym dolnym rogu umieszczono godło Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej – orła bez korony, wzór obowiązujący na godłach państwowych w latach 1955–1990. Tło portretu wypełnia drobna, giloszowa ornamentyka zabezpieczająca, typowa dla banknotów PWPW tego okresu. W narożnikach widoczne są cyfrowe oznaczenia nominału „50", a w polu tekstowym napisy „NARODOWY BANK POLSKI" oraz „PIĘĆDZIESIĄT ZŁOTYCH", a także data emisji „1 grudnia 1988 r.". Na banknocie znajdują się również seria i numer seryjny, oraz miniaturowe podpisy prezesa banku i głównego kasjera.

Rewers

Stronę odwrotną zdobi Krzyż Grunwaldu – polskie odznaczenie wojskowe ustanowione w 1943 roku, przedstawione w formie krzyża z dwoma skrzyżowanymi mieczami na tle tarczy, umieszczone po lewej stronie kompozycji. Pozostałą powierzchnię wypełnia bogaty ornament giloszowy, charakterystyczny dla banknotów obiegowych PRL, wraz z powtórzonym oznaczeniem nominału „50" oraz napisem „ZŁOTYCH". Banknot posiada znak wodny w postaci wizerunku orła, widoczny pod światło, będący jednym z zabezpieczeń przed fałszerstwem.

Warto wiedzieć – i warto mieć

Banknot 50 złotych z Karolem Świerczewskim wchodził w skład dużej serii emisyjnej Narodowego Banku Polskiego wprowadzanej od połowy lat 70. XX wieku, obejmującej nominały od 20 do 2000 złotych, na których umieszczano postaci uznawane wówczas przez władze PRL za bohaterów ruchu robotniczego i wojskowego. Emisja z datą 1 grudnia 1988 roku była jedną z ostatnich przed transformacją systemową i towarzyszącą jej hiperinflacją, która doprowadziła do denominacji złotego w 1995 roku.

Karol Świerczewski (1897–1947) urodził się w Warszawie w rodzinie robotniczej. W młodości wyjechał do Rosji, gdzie w 1918 roku wstąpił do Armii Czerwonej, a następnie walczył w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 roku po stronie sowieckiej. Najbardziej znany jest jako dowódca republikański w hiszpańskiej wojnie domowej (1936–1939), gdzie pod pseudonimem „generał Walter" kierował jednostkami międzynarodowych brygad, w tym obroną Madrytu.

W czasie II wojny światowej Świerczewski wstąpił do formowanego w ZSRR Wojska Polskiego i objął dowództwo 2. Armii Wojska Polskiego, z którą przeszedł szlak bojowy od Wału Pomorskiego aż po okolice Pragi. Po wojnie piastował funkcję wiceministra obrony narodowej w rządzie kontrolowanym przez komunistów.

Generał zginął 28 marca 1947 roku w zasadzce zorganizowanej przez oddział Ukraińskiej Powstańczej Armii pod Jabłonkami w Bieszczadach. Jego śmierć stała się bezpośrednim pretekstem dla władz komunistycznych do przeprowadzenia akcji „Wisła" – przymusowego przesiedlenia ludności ukraińskiej i łemkowskiej z południowo-wschodnich terenów Polski, co pozostaje jednym z najbardziej kontrowersyjnych wydarzeń w powojennej historii kraju.

Ciekawostką związaną z projektem banknotu jest historia samego portretu: w pierwszej wersji projektu Świerczewski przedstawiony był bez charakterystycznej czapki wojskowej, co nie spodobało się władzom bankowym nadzorującym emisję – ostatecznie zdecydowano o wprowadzeniu wizerunku generała w czapce, w takiej formie, w jakiej znamy go z gotowego banknotu.

Umieszczony na rewersie Krzyż Grunwaldu nie jest przypadkowym motywem dekoracyjnym – to realnie istniejące odznaczenie wojskowe, ustanowione w 1943 roku przez władze polskie związane z ruchem komunistycznym, nadawane za zasługi bojowe w walce z niemieckim okupantem. Nazwa odznaczenia odwołuje się do bitwy pod Grunwaldem z 1410 roku, symbolu polskiego zwycięstwa nad Zakonem Krzyżackim, co w okresie PRL wykorzystywano propagandowo do budowania ciągłości historycznej z tradycją antyniemiecką.

Po 1989 roku postać Świerczewskiego, jako symbol komunistycznej propagandy, stała się przedmiotem procesu dekomunizacji – usuwano jego pomniki oraz zmieniano nazwy ulic i placów noszących jego imię w wielu polskich miastach. Z tego powodu banknoty z jego wizerunkiem stanowią dziś interesujący, materialny zapis epoki i chętnie poszukiwany temat kolekcjonerski wśród zbierających numizmatykę okresu Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej.

Banknoty tego typu emitowano w wielu seriach literowych oznaczających różne partie druku – niezależnie od konkretnego prefiksu serii, katalogowane są jako ten sam typ P-142c.2, co nie wpływa na ich wartość kolekcjonerską, a jedynie na numer seryjny widoczny na egzemplarzu.

Oferowany banknot pochodzi z oryginalnej paczki bankowej. Numer seryjny może różnić się od przedstawionego na zdjęciu.