Opis

Kraj	Polska
Stan	UNC
Nominał	50 złotych (PLN)
Metal / Stop	srebro Ag 999
Waga	62,2 g (2 oz)
Średnica	45 mm
Typ emisji	kolekcjonerska (okolicznościowa)
Producent (mennica)	Mennica Polska S.A.
Nakład	do 5 000 sztuk
Rok emisji	2025

Prezentowana moneta to srebrny 50-złotowy walor kolekcjonerski Narodowego Banku Polskiego z serii „Skarby sztuki medalierskiej”, wprowadzony do obiegu 9 grudnia 2025 roku jako druga emisja tego cyklu. Moneta bita jest w wysokim reliefie ze srebra próby 999, o dużej średnicy 45 mm i masie 62,2 g (2 uncje trojańskie), co pozwoliło mennicy oddać drobiazgowe, rzeźbiarskie detale pierwowzoru. Nakład ograniczono do 5 000 egzemplarzy, a każda moneta trafia do kolekcjonera w kapslu, pudełku oraz z certyfikatem autentyczności.

Awers

Na awersie umieszczono wizerunek orła ustanowionego jako godło Rzeczypospolitej Polskiej, wraz z oznaczeniem nominału „50 ZŁ”, nazwą państwa „RZECZPOSPOLITA POLSKA” oraz rokiem emisji 2025. W polu awersu zamieszczono również sentencję pierwotnie widniejącą na rewersie XVIII-wiecznego medalu, zapisaną w języku łacińskim, która w tłumaczeniu na język polski brzmi: „Pożytecznemu obywatelowi, który powodowany gorliwością o dobro publiczne wynalazł i wskazał nowe drogi handlu dla ojczyzny, Stanisław August król, w imieniu swoim i wdzięcznej ojczyzny, w roku 1787”.

Rewers

Rewers stanowi współczesną, wysokoreliefową reinterpretację awersu XVIII-wiecznego medalu, zaprojektowaną przez Roberta Kotowicza. Centralnie umieszczono popiersie Michała Ossowskiego w profilu, otoczone łacińskim napisem „MICHAEL OSSOWSKI N. A. MDCCXLIII”, co w tłumaczeniu oznacza „Michał Ossowski urodzony w roku 1743”. Przy popiersiu widnieje sygnatura medaliera „I.P.H.F.” (Jan Filip Holzhaeusser fecit – „Jan Filip Holzhaeusser wykonał”), autora oryginalnego medalu.

Warto wiedzieć – i warto mieć

Seria „Skarby sztuki medalierskiej” to nowy cykl monet kolekcjonerskich NBP, którego celem jest przywrócenie pamięci o najważniejszych dziełach polskiej sztuki medalierskiej z okresu panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego. Pierwszą monetą cyklu, wprowadzoną do obrotu w styczniu 2025 roku, była emisja poświęcona marszałkowi Sejmu Wielkiego Stanisławowi Małachowskiemu – również oparta na medalu dłuta Jana Filipa Holzhaeussera. Moneta z Michałem Ossowskim jest zatem drugą odsłoną serii i naturalnym uzupełnieniem tematycznego zestawu dla kolekcjonerów zainteresowanych epoką oświecenia i reform gospodarczych.

Michał Ossowski (1743–1797) był polskim duchownym, politykiem i ekonomistą, jednym z rzeczników reform finansowych doby Sejmu Czteroletniego (1788–1792). Wykształcony w naukach ścisłych i teologii, w 1773 roku przyjął święcenia kapłańskie, jednak swoją aktywność publiczną skierował przede wszystkim ku sprawom gospodarczym. Współpracując z Antonim Protazym Potockim, angażował się w inicjatywy handlowe i finansowe mające wzmocnić kondycję ekonomiczną Rzeczypospolitej, w tym rozwój handlu czarnomorskiego.

Za swoją działalność Ossowski został w 1787 roku uhonorowany przez króla Stanisława Augusta specjalnym medalem – wybitym w warszawskiej mennicy przez nadwornego medaliera króla, Jana Filipa Holzhaeussera. Był to wyraz uznania monarchy dla „pożytecznego obywatela”, który z troski o dobro publiczne wskazywał nowe kierunki rozwoju krajowego handlu i bankowości. Tego rodzaju medale honorowe, fundowane osobiście przez Stanisława Augusta, stanowiły w epoce oświecenia jedną z najważniejszych form państwowego uznania dla zasłużonych obywateli spoza kręgów arystokracji.

Jan Filip Holzhaeusser, autor pierwowzoru, należał do grona czołowych medalierów działających na dworze ostatniego króla Polski, tworząc medale okolicznościowe, nagrodowe i pamiątkowe dokumentujące najważniejsze wydarzenia oraz zasługi obywatelskie tamtej epoki. Twórczość ta, choć dziś znana głównie wąskiemu gronu specjalistów, stanowi cenne świadectwo mecenatu artystycznego Stanisława Augusta i poziomu polskiej sztuki medalierskiej XVIII wieku.

Współczesna reinterpretacja medalu, przygotowana przez Roberta Kotowicza, wykorzystuje możliwości nowoczesnej technologii bicia w wysokim reliefie, dzięki czemu na niewielkiej powierzchni 45-milimetrowej monety udało się oddać bogactwo detali i głębię pierwowzoru sprzed ponad dwóch stuleci. To połączenie XVIII-wiecznej sztuki medalierskiej ze współczesnym kunsztem mennictwa stanowi główny walor kolekcjonerski całej serii.

Ograniczony nakład wynoszący do 5 000 sztuk, wysoka próba srebra 999 oraz duża, dwuuncjowa masa kruszcu sprawiają, że moneta stanowi atrakcyjną pozycję zarówno dla kolekcjonerów tematycznych zainteresowanych historią polskiej państwowości i mennictwa, jak i dla osób gromadzących walory o wysokiej zawartości srebra. Rozpoczęcie kompletowania serii „Skarby sztuki medalierskiej” od jej drugiej odsłony to dobra okazja, by w przyszłości uzupełnić zbiór o kolejne emisje tego cyklu.

Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.