5 zł Klasztor na Świętym Krzyżu 2022 nr 16
5 zł Klasztor na Świętym Krzyżu 2022 nr 16
Wysyłka przez Pocztę Polską. cena zawiera również koszty pakowania, czas D+4
Koszty dostawy wybranego produktu
Cena dostawy dotyczy tego produktu (w wybranym wariancie - jeśli dotyczy). Może się ona zmienić po dodaniu innych produktów do koszyka.
Kod produktu: 12551
Opis
| Kraj | Polska |
| Stan | UNC |
| Nominał | 5 złotych (PLN) |
| Metal / Stop | pierścień – miedzionikiel (CuNi), rdzeń – stop aluminiowo-niklowy CuAl6Ni2 |
| Waga | 6,54 g |
| Średnica | 24 mm |
| Typ emisji | obiegowa (standard obiegowy) |
| Producent (mennica) | Mennica Polska S.A. |
| Nakład | do 1 000 000 szt. |
| Rok emisji | 2022 |
Prezentowana moneta to pięciozłotowy obiegowy nominał Narodowego Banku Polskiego z serii „Odkryj Polskę", wprowadzony do obiegu 24 listopada 2022 roku. Jej tematem jest klasztor pobenedyktyński na Świętym Krzyżu – jeden z najstarszych i najbardziej malowniczo usytuowanych zespołów sakralnych w Polsce, wznoszący się na szczycie Łysej Góry w Górach Świętokrzyskich.
Awers
Na awersie, pośrodku wyraźnie wyodrębnionej płaskiej powierzchni, umieszczono wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a pod nim oznaczenie roku emisji: 2022. W otoku, u góry, biegnie półkolisty napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA, u dołu natomiast półkolisty napis określający nominał: 5 ZŁOTYCH. Projekt strony awersowej jest dziełem Dobrochny Surajewskiej.
Rewers
Na rewersie, na otoku, u góry umieszczono napis: KLASZTOR POBENEDYKTYŃSKI, a u dołu: NA ŚWIĘTYM KRZYŻU. Na polu monety, na tle imitującym fakturę kamiennego muru, przedstawiono widok bramy wjazdowej oraz fragmentów zabudowań klasztornych widzianych ze strony wschodniej; kompozycja częściowo wykracza na otok monety. Po prawej stronie, w dolnej części pola, znajdują się inicjały autora projektu: PP. Projektantem rewersu jest Paweł Pietras.
Warto wiedzieć – i warto mieć
Klasztor na Świętym Krzyżu to jedno z najstarszych miejsc kultu religijnego w Polsce. Łysa Góra, na której stoi, była w czasach pogańskich ośrodkiem kultu słowiańskiego, o czym świadczą odkryte w jej obrębie wały kamienne – tzw. obrzęczyska – datowane na okres przedchrześcijański.
Klasztor benedyktyński powstał tu, według tradycji, już w XII wieku z fundacji książęcej, choć najstarsze zachowane dokumenty potwierdzające jego istnienie pochodzą z XIV wieku. Od wieków miejsce to słynęło jako sanktuarium relikwii Drzewa Krzyża Świętego, które – według tradycji klasztornej – sprowadzili na te ziemie wcześni władcy piastowscy.
To właśnie w świętokrzyskim klasztorze powstał i był przechowywany łaciński kodeks z wpisanymi na jego marginesach tzw. Kazaniami świętokrzyskimi – jednym z najstarszych zachowanych zabytków języka polskiego, pochodzącym z przełomu XIII i XIV wieku. Fragmenty rękopisu stanowią bezcenne świadectwo rozwoju polszczyzny pisanej.
Burzliwa historia klasztoru obejmuje okresy rozkwitu, ale także zniszczeń – pożary, najazdy w czasie potopu szwedzkiego oraz kasatę zakonu benedyktynów na przełomie XVIII i XIX wieku. W 1819 roku władze carskie urządziły w zabudowaniach klasztornych ciężkie więzienie, które funkcjonowało aż do okresu międzywojennego, a w czasie II wojny światowej obiekt był wykorzystywany również przez okupanta niemieckiego.
Po wojnie zabudowania przejęli ojcowie oblaci, którzy do dziś sprawują opiekę nad sanktuarium i prowadzą tu działalność duszpasterską, kontynuując wielowiekową tradycję kultu Krzyża Świętego, który co roku przyciąga do Świętego Krzyża licznych pielgrzymów, w tym uczestników dorocznej pieszej pielgrzymki.
Łysa Góra wraz z otaczającym ją pasem Łysogór, najwyższym grzbietem Gór Świętokrzyskich, znajduje się obecnie w granicach Świętokrzyskiego Parku Narodowego – jednego z najstarszych parków narodowych w Polsce, chroniącego unikatowe w skali kraju gołoborza oraz pozostałości reliktowej puszczy jodłowo-bukowej.
Moneta stanowi kolejną pozycję w cyklicznej serii Narodowego Banku Polskiego „Odkryj Polskę", poświęconej najcenniejszym zabytkom architektury, miejscom historycznym i obiektom przyrodniczym z różnych regionów kraju. Seria ta, emitowana od 2017 roku w formie pięciozłotowych monet obiegowych, zyskała dużą popularność kolekcjonerską właśnie dzięki różnorodności i edukacyjnemu charakterowi prezentowanych motywów.
Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.