20 zł Historia monety polskiej – 5 złotych z okresu powstania listopadowego 2025
20 zł Historia monety polskiej – 5 złotych z okresu powstania listopadowego 2025
Usługa kurierska Pocztex, zawiera koszty pakowania, czas D+2
Koszty dostawy wybranego produktu
Cena dostawy dotyczy tego produktu (w wybranym wariancie - jeśli dotyczy). Może się ona zmienić po dodaniu innych produktów do koszyka.
Kod produktu: 14908
Opis
| Kraj | Polska |
| Stan | UNC |
| Nominał | 20 złotych (PLN) |
| Metal / Stop | srebro Ag 925 |
| Waga | 28,28 g |
| Średnica | 38,61 mm |
| Typ emisji | kolekcjonerska (stempel lustrzany) |
| Producent (mennica) | Mennica Polska S.A. |
| Nakład | do 10 000 sztuk |
| Rok emisji | 2025 |
Prezentowana moneta to kolejna odsłona cyklu Narodowego Banku Polskiego „Historia monety polskiej” – serii poświęconej najważniejszym epizodom z dziejów polskiego mennictwa. Tym razem NBP sięgnął po temat powstania listopadowego (29 listopada 1830 – 7 września 1831) i wybitą wówczas srebrną pięciozłotówkę z 1831 roku. Moneta o nominale 20 zł, wprowadzona do obiegu 26 listopada 2025 roku, wybita została ze srebra próby Ag 925, o średnicy 38,61 mm i masie 28,28 g, stemplem lustrzanym, w nakładzie ograniczonym do 10 000 sztuk. Autorką projektu jest Dominika Karpińska-Kopiec, a monetę wykonała Mennica Polska S.A.
Awers
W centralnej, dolnej części awersu, na wyodrębnionej okrągłej płaszczyźnie umieszczono wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a pod nim, po prawej stronie, historyczny znak mennicy warszawskiej „m / w”. W otoku widnieje napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA · 2025, a u dołu nominał: 20 ZŁ. Z lewej strony pola monety umieszczono wizerunek orła zdobiącego niegdyś czapkę oficera 2 Pułku Mazurów – jednostki piechoty powstańczej z okresu wojny polsko-rosyjskiej 1830–1831. W prawej, górnej części awersu odwzorowano fragment rewersu autentycznej pięciozłotówki z 1831 roku: w wieńcu widnieje napis 5 / ZŁOT· / POL·, w otaczającym go półkolistym pasie częściowo widoczna jest dawna formuła mennicza 17 Z GRZYW· CZYST· KOL· (skrót od określenia liczby monet bitych z jednej grzywny czystego srebra kolońskiego – XIX-wiecznej jednostki wagowej stosowanej w mennictwie), a w dolnej części tego fragmentu widnieje napis ROKU 1831.
Rewers
Rewers w całości odtwarza oryginalny stempel awersu powstańczej pięciozłotówki z 1831 roku. Centralne miejsce zajmuje dwupolowa, ukoronowana tarcza herbowa z Orłem Białym – godłem Królestwa Polskiego – oraz Pogonią, czyli wizerunkiem uzbrojonego jeźdźca na koniu, będącym herbem Wielkiego Księstwa Litewskiego. Wokół tarczy biegnie napis KRÓLESTWO POLSKIE. W otoku współczesnej monety umieszczono okrężny napis: 5 ZŁOTYCH Z OKRESU POWSTANIA LISTOPADOWEGO, a w dolnej części pola dodano ornament zaczerpnięty z historycznego pudełka, w którym niegdyś przechowywano komplet monet powstańczych.
Warto wiedzieć – i warto mieć
Powstanie listopadowe, które wybuchło w nocy z 29 na 30 listopada 1830 roku, było zbrojnym zrywem Polaków przeciwko rosyjskiemu zaborcy w Królestwie Polskim. Trwający niemal rok konflikt pochłonął ogromne środki finansowe, a ich zapewnienie stało się jednym z kluczowych zadań powstańczego Rządu Narodowego. Ciężar tego zadania spoczął na mennicy warszawskiej, która w tym okresie pracowała w wyjątkowo trudnych warunkach.
Przełomowym momentem był 25 stycznia 1831 roku, kiedy Sejm ogłosił detronizację cara Mikołaja I. W ślad za tą decyzją, już w lutym 1831 roku, mennica otrzymała polecenie usunięcia z monet wizerunku carskiego i zastąpienia go nowym godłem Królestwa – dwupolową, ukoronowaną tarczą z Orłem i Pogonią, symbolizującym zerwanie unii z Rosją i powrót do tradycji I Rzeczpospolitej. Od tego momentu biciem nowych stempli objęto miedziane trojaki, bilonowe dziesięciogroszówki, srebrne dwuzłotówki i pięciozłotówki oraz złote dukaty.
Skala produkcji mennicy warszawskiej w tym czasie była imponująca – w okresie powstania wybito łącznie około 7,5 miliona monet wszystkich nominałów, a w szczytowych momentach zakład pracował dosłownie na okrągło, by zaspokoić potrzeby powstańczego skarbu i armii. Praca odbywała się w warunkach dalekich od normalnych, co samo w sobie stanowi dziś fascynujący, choć mało znany rozdział historii polskiego mennictwa.
Srebro potrzebne do bicia monet pozyskiwano również w sposób nadzwyczajny – część kruszcu pochodziła z ofiarności społecznej oraz z przetopionych przedmiotów o charakterze sakralnym i pamiątkowym, co nadaje tym monetom dodatkowy, symboliczny wymiar wspólnego wysiłku narodowego w obliczu wojny.
Oryginalne pięciozłotówki powstańcze z 1831 roku należą dziś do rzadkich i poszukiwanych obiektów kolekcjonerskich – są bowiem materialnym świadectwem krótkiego okresu, w którym Królestwo Polskie prowadziło samodzielną politykę monetarną, zanim powstanie zostało stłumione, a autonomia Królestwa znacząco ograniczona.
Cykl „Historia monety polskiej”, w ramach którego NBP wydaje kolejne monety o nominale 20 zł nawiązujące do przełomowych epizodów polskiego mennictwa – od czasów piastowskich, przez okres rozbiorów, aż po XIX wiek – cieszy się dużym zainteresowaniem kolekcjonerów. Prezentowana moneta jest 18. pozycją całej serii i jednocześnie 13. monetą o nominale 20 zł wydaną w jej ramach, co czyni ją istotnym elementem układanki dla osób kompletujących cykl od podstaw.
Połączenie wiernego odwzorowania detali historycznego stempla z nowoczesną technologią mennicząją sprawia, że moneta jest interesująca zarówno dla kolekcjonerów numizmatyki dawnej Polski, jak i dla miłośników współczesnych emisji okolicznościowych NBP, poszukujących srebrnych monet o wyjątkowym ładunku historycznym.
Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.
Produkty powiązane
-
Cena 513,70 zł
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google
