US. Mint

USA 1$ Rdzenni amerykanie Indian Citizenship Act 2024

Przejdź do pełnego opisu

14,99 zł

Wybierz wariant produktu:

Poszczególne warianty mogą różnić się ceną

Mennica

Wybierz

Philadelphia "P"

Denver "D"

Ilość

SZT.

Czas wysyłki: 24 godziny

Dostawa

od 8,50 zł - Polecony e-commerce (Polska)

Wysyłka przez Pocztę Polską. cena zawiera również koszty pakowania, czas D+4

Dostępność:

duża ilość

Opis

Kraj	USA
Stan	UNC
Nominał	1 dolar (USD)
Metal / Stop	rdzeń z czystej miedzi platerowany stopem mosiądzu manganowego (88,5% Cu, 6% Zn, 3,5% Mn, 2% Ni)
Waga	8,1 g
Średnica	26,49 mm
Typ emisji	obiegowa jakość, emisja przeznaczona wyłącznie do sprzedaży kolekcjonerskiej
Producent (mennica)	United States Mint – Filadelfia (P) lub Denver (D)
Nakład	łącznie ok. 2,24 mln szt. (ok. 1,12 mln P i ok. 1,12 mln D)
Rok emisji	2024

Prezentowana moneta to amerykański dolar z serii Native American $1 Coin Program (dolar sakagawejski), wybity w 2024 roku przez United States Mint. Tegoroczna edycja upamiętnia setną rocznicę uchwalenia Indian Citizenship Act z 1924 roku – ustawy nadającej obywatelstwo Stanów Zjednoczonych rdzennym Amerykanom. Moneta zachowana jest w stanie menniczym (UNC), typowym dla egzemplarzy niewprowadzonych do obiegu.

Awers

Na awersie, niezmienionym w całej serii od 2000 roku, widnieje portret Sacagawei – młodej kobiety z plemienia Szoszonów, niosącej na plecach swojego niemowlęcego syna Jeana-Baptiste'a Charbonneau. Projekt ten stworzyła rzeźbiarka Glenna Goodacre, a jej wizerunek Sacagawei wzorowany był na współczesnej studentce pochodzenia rdzennoamerykańskiego, Randy'ego Teton. Wokół centralnej postaci umieszczono napisy „LIBERTY" (Wolność) oraz „IN GOD WE TRUST" (W Bogu pokładamy ufność). Na rancie monety, zgodnie z rozwiązaniem stosowanym od 2009 roku, wybite są dodatkowo rok emisji, znak mennicy oraz motto „E PLURIBUS UNUM" (Z wielu jeden).

Rewers

Stronę odwrotną zaprojektowała i wyrzeźbiła medalierka mennicy państwowej Phebe Hemphill. Przedstawia ona laskę orła (eagle staff) – tradycyjny symbol używany przez wiele plemion rdzennoamerykańskich, wyrażający szacunek, honor i patriotyzm – zestawioną z amerykańską flagą. Kompozycja ta symbolizuje podwójną tożsamość obywatelską Rdzennych Amerykanów: przynależność do własnego narodu plemiennego oraz obywatelstwo Stanów Zjednoczonych. Na rewersie umieszczono napisy „UNITED STATES OF AMERICA" (Stany Zjednoczone Ameryki), nominał „$1" oraz „INDIAN CITIZENSHIP ACT OF 1924" (Ustawa o obywatelstwie Indian z 1924 roku).

Warto wiedzieć – i warto mieć

Indian Citizenship Act, podpisany 2 czerwca 1924 roku przez prezydenta Calvina Coolidge'a, nadał obywatelstwo amerykańskie wszystkim rdzennym mieszkańcom Stanów Zjednoczonych urodzonym na terytorium kraju, którzy dotąd go nie posiadali. Co istotne, ustawa nie wymagała od Indian rezygnacji z przynależności plemiennej – mogli oni zachować własną tożsamość narodową oraz prawa do wspólnotowej własności ziemi, jednocześnie stając się pełnoprawnymi obywatelami USA.

Przed 1924 rokiem obywatelstwo można było uzyskać jedynie w sposób wybiórczy – między innymi poprzez małżeństwo z obywatelem USA, służbę wojskową (co dotyczyło licznej grupy Indian walczących w I wojnie światowej) czy przyjęcie warunków ustaw o podziale ziem plemiennych. Ustawa z 1924 roku miała charakter przełomowy, choć w praktyce prawo do głosowania wielu rdzennych Amerykanów uzyskało dopiero po latach, gdyż część stanów utrzymywała własne bariery prawne aż do lat 40. i 50. XX wieku.

Moneta z 2024 roku jest szesnastą odsłoną serii Native American $1 Coin Program, którą United States Mint prowadzi nieprzerwanie od 2009 roku. Każdego roku rewers dolara poświęcony jest innemu wydarzeniu, osobie lub wkładowi kulturowemu rdzennych ludów Ameryki Północnej – wcześniejsze edycje przedstawiały m.in. Kodowców Nawaho, Sequoyah, Jima Thorpe'a czy udział Indian w amerykańskim programie kosmicznym.

Awers monety pozostaje niezmienny od momentu wprowadzenia dolara sakagawejskiego w 2000 roku. Sacagawea, przewodniczka i tłumaczka ekspedycji Lewisa i Clarka, jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci historii rdzennych Amerykanów w amerykańskiej kulturze numizmatycznej – jej wizerunek nigdy nie został poddany żadnej weryfikacji historycznej, ponieważ nie zachował się żaden autentyczny portret tej postaci.

Charakterystyczny złocisty kolor monety nie pochodzi od złota – to efekt zastosowania stopu mosiądzu manganowego platerującego rdzeń z czystej miedzi. Rozwiązanie to zastosowano od początku emisji dolara sakagawejskiego, aby moneta wizualnie odróżniała się od srebrzystych ćwierćdolarówek i jednocześnie nie przypominała wycofanego wcześniej dolara Susan B. Anthony.

Od 2012 roku dolary z serii Native American nie trafiają już do powszechnego obiegu gotówkowego – Rezerwa Federalna nie zamawia ich do dystrybucji bankowej. Mennica USA produkuje je wyłącznie z myślą o kolekcjonerach, oferując je w rolkach, workach oraz pudełkach po 250 sztuk, co czyni każdy rocznik stosunkowo trudno dostępnym w porównaniu z regularnymi monetami obiegowymi.

Napis na rancie monety, obejmujący rok emisji, znak mennicy oraz motto „E PLURIBUS UNUM", jest rozwiązaniem unikalnym wśród amerykańskich dolarów obiegowych – to jedna z niewielu współczesnych monet USA, na których rok emisji nie widnieje na awersie ani rewersie, lecz właśnie na krawędzi krążka.

Dla kolekcjonerów zainteresowanych tematyką praw obywatelskich i historii mniejszości w Stanach Zjednoczonych emisja z 2024 roku stanowi wyjątkowo wartościowe uzupełnienie zbioru – łączy w sobie warstwę historyczną, symboliczną oraz estetyczną, charakterystyczną dla całego cyklu Native American $1 Coin Program.

Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.