Tagi produktu
- Nowość
Bułgaria 5 lewów Paisjusz Hilendarski 1972 PR61
Koszty dostawy wybranego produktu
Cena dostawy dotyczy tego produktu (w wybranym wariancie - jeśli dotyczy). Może się ona zmienić po dodaniu innych produktów do koszyka.
Kod produktu: 15570
Opis
| Kraj | Bułgaria |
| Stan | UNC |
| Nominał | 5 lewów (BGN) |
| Metal / Stop | Srebro Ag 900 |
| Waga | 20,5 g |
| Średnica | 36 mm |
| Typ emisji | okolicznościowa |
| Producent (mennica) | Mennica w Sofii |
| Nakład | 200 000 szt. |
| Rok emisji | 1972 |
Srebrna moneta okolicznościowa o nominale 5 lewów, wyemitowana w 1972 roku przez Bułgarski Bank Narodowy z okazji 250. rocznicy urodzin Paisjusza Chilendarskiego (1722–1972) – mnicha, pisarza i autora „Historii słowiańskobułgarskiej”. Moneta została wybita w srebrze próby 900, waży 20,5 g i ma średnicę 36 mm. Według Bułgarskiego Banku Narodowego wykonano ją w jakości określanej jako matowo-błyszcząca; wykończenie to opisujemy tu jako cechę emisji.
Awers
W centralnej części awersu umieszczono godło państwowe Ludowej Republiki Bułgarii z okresu socjalistycznego. Wokół godła biegnie napis „НАРОДНА РЕПУБЛИКА БЪЛГАРИЯ” (Ludowa Republika Bułgarii), a obok niego widnieją nominał „5 ЛЕВА” (5 lewów) oraz rok „1972”. Całość utrzymana jest w surowej, heraldycznej konwencji typowej dla bułgarskich monet tego okresu.
Rewers
Rewers zajmuje wizerunek Paisjusza Chilendarskiego, przedstawionego jako uczony-mnich, który trzyma w dłoniach księgę z inskrypcją „ИСТОРИЯ СЛАВЯНО БОЛ” – skróconym tytułem jego dzieła „Historia słowiańskobułgarska”. Wokół portretu biegnie napis „ПАИСИЙ ХИЛЕНДАРСКИ” oraz daty „1722–1972”. Pod wizerunkiem widoczny jest monogram projektantów „ПБ”. Rant ozdobiono wklęsłymi pięcioramiennymi gwiazdami.
Warto wiedzieć – i warto mieć
Paisjusz Chilendarski (1722–1773) uchodzi za jedną z kluczowych postaci bułgarskiego Odrodzenia Narodowego. Urodził się w Bansku w regionie Kostenec, a następnie związał się z monasterem Chilandar na Górze Athos – serbskim klasztorem, w którym mieszkali także mnisi bułgarscy. Właśnie tam, w 1762 roku, ukończył swoje najważniejsze dzieło.
„Historia słowiańskobułgarska” (Istorija slavjanobolgarska) to pierwsza w nowożytnych dziejach syntetyczna historia Bułgarów napisana w języku zbliżonym do ówczesnego języka ludowego. Nie została wydana drukiem za życia autora – rozpowszechniała się w odpisach ręcznych, a według tradycji historiografii bułgarskiej powstały ich liczne kopie. Skrót „БОЛ” na monecie wskazuje na fragment tytułu księgi widocznej w rękach autora.
Dzieło Paisjusza miało charakter publicystyczny i patriotyczny: autor przypominał Bułgarom o dawnej państwowości, władcach średniowiecznych oraz dorobku kulturowym i sprzeciwiał się utracie własnej tożsamości pod wpływem obcych wpływów, zwłaszcza greckich. Wezwanie „O nierozumny Słowianobułgarze, czemu się wstydzisz nazywać Bułgarem?” stało się jednym z najczęściej cytowanych zdań bułgarskiej literatury.
W tradycji bułgarskiej rok 1762 uznawany jest za symboliczny początek Odrodzenia Narodowego. Bułgarska historiografia i kultura często wskazują na Paisjusza jako inicjatora ruchu, który w następnych dekadach doprowadził do rozwoju szkolnictwa w języku narodowym, prasy, walki o autokefalię cerkiewną i ostatecznie do odzyskania niepodległości w 1878 roku.
Emisja z 1972 roku wpisuje się w cykl bułgarskich monet okolicznościowych z lat 70. XX wieku, poświęconych postaciom kultury i historii narodowej. Nakład 200 000 sztuk, wykonanych w srebrze próby 900, jest umiarkowany, a moneta należy do wyraźnie rozpoznawalnych pozycji tego okresu wśród kolekcjonerów monet Europy Wschodniej.
Autorami projektu byli Lubomir Prahow i Dymitr Bonowski, a ich wspólny monogram „ПБ” umieszczono na rewersie. Portret zachowuje formę tradycyjnego, niemal ikonograficznego wizerunku uczonego z księgą, co dobrze oddaje sposób, w jaki bułgarska kultura pamięta Paisjusza – jako człowieka pióra i słowa.
Srebro próby 900 i masa 20,5 g dają monecie wyraźną wagę w ręku, a rant z wklęsłymi gwiazdami stanowi charakterystyczny element wyróżniający tę emisję. Dla kolekcjonerów zainteresowanych historią Bałkanów, dziejami słowiańskiego piśmiennictwa oraz bułgarską numizmatyką okresu Ludowej Republiki jest to pozycja o czytelnym, dobrze udokumentowanym znaczeniu.
Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google
