EBC (Europejski Bank Centralny)

2 euro Malta Il-Kelb Tal-Fenek 2026 proof

424,99 zł

Dostawa

od 0,00 zł - Kurier Pocztex 2.0 (Polska)

Usługa kurierska Pocztex, zawiera koszty pakowania, czas D+2

Dostępność:

brak towaru

Opis

Kraj	Malta
Stan	UNC
Nominał	2 euro (EUR)
Metal / Stop	bimetal: rdzeń – mosiądz niklowy platerowany niklem, pierścień zewnętrzny – miedzionikiel
Waga	8,5 g
Średnica	25,75 mm
Typ emisji	okolicznościowa, stempel lustrzany (Proof)
Producent (mennica)	Koninklijke Nederlandse Munt (Królewska Mennica Holenderska), Utrecht
Nakład	3 000 szt. (wersja Proof)
Rok emisji	2026

Prezentowana moneta to okolicznościowe 2 euro Malty z 2026 roku, poświęcone maltańskiemu psu rasy Kelb tal-Fenek (znanemu międzynarodowo jako Pharaoh Hound, czyli „ogar faraona”). To trzecia emisja w cyklu maltańskiego Banku Centralnego zatytułowanym „Gatunki rodzime Malty”, ukazującym zwierzęta ściśle związane z historią i tożsamością archipelagu. Egzemplarz wybity został w podwyższonym standardzie Proof – ze stemplem lustrzanym – w limitowanym nakładzie zaledwie 3 000 sztuk, co czyni go jedną z najrzadziej dostępnych odmian tego rocznika.

Awers

Stronę narodową monety zdobi wizerunek psa rasy Kelb tal-Fenek, ukazanego w pełnej sylwetce, w charakterystycznej dla tej rasy, wyprostowanej postawie łowieckiej, z głową zwróconą w lewo. Wokół przedstawienia umieszczono napisy IL-KELB TAL-FENEK (maltańska nazwa rasy), MALTA oraz rok emisji 2026, a całość otacza wieniec dwunastu gwiazd symbolizujących Unię Europejską. Z boku kompozycji widoczne są inicjały projektantki, Marii Anny Frisone, autorki strony narodowej monety. W odmianie Proof tło pola menniczego ma głęboki, lustrzany połysk, natomiast sam relief psa pozostaje matowy (tzw. frosted relief), co pozwala uzyskać wyraźny, trójwymiarowy kontrast między postacią zwierzęcia a tłem – efekt osiągalny dzięki dwukrotnemu, spowolnionemu biciu stempla menniczego.

Rewers

Strona wspólna, obowiązująca we wszystkich monetach 2-euro strefy euro, przedstawia autorstwa Luca Luycxa mapę Europy bez zaznaczonych granic państwowych, na tle sześciu pionowych linii przecinających powierzchnię monety, po bokach których widnieją gwiazdy flagi europejskiej. Centralnie umieszczono oznaczenie nominału „2 €”. Na rancie monety znajduje się typowy dla emisji maltańskich napis: sześciokrotnie powtórzona sekwencja „2✠✠”, na przemian w położeniu prostym i odwróconym.

Warto wiedzieć – i warto mieć

Seria „Gatunki rodzime Malty” (Native Species) wystartowała w 2024 roku monetą poświęconą pszczole maltańskiej (Apis mellifera ruttneri), kluczowej dla lokalnego rolnictwa i skromnej wyspiarskiej bioróżnorodności. W 2025 roku emisję kontynuowała moneta z maltańskim bydłem rasy rodzimej, a rocznik 2026 przynosi trzecią, jak dotąd, odsłonę cyklu, poświęconą Kelb tal-Fenek, najbardziej rozpoznawalnemu symbolowi maltańskiej fauny.

Kelb tal-Fenek to jedyna rasa psa uznawana za rdzennie maltańską i posiadająca pełne międzynarodowe uznanie hodowlane (FCI od 1963 roku). Jej maltańska nazwa oznacza dosłownie „pies na króliki” i odnosi się do tradycyjnej roli tych psów w nocnych polowaniach na króliki na skalistym, pełnym jaskiń terenie wyspy – zwierzyna była wypłaszana z nor przy pomocy fretek, a psy odnajdywały ją dzięki wyjątkowo czułemu węchowi i słuchowi.

Angielska nazwa rasy, Pharaoh Hound, sugeruje bezpośrednie pochodzenie od psów myśliwskich przedstawianych w sztuce starożytnego Egiptu. Najnowsze badania genetyczne (w tym analiza opublikowana w 2023 roku) nie potwierdzają jednak tej romantycznej legendy – wykazują wręcz, że Kelb tal-Fenek ma jedną z największych odległości genetycznych względem współczesnych psów z terenu Egiptu spośród badanych ras śródziemnomorskich, a jako forma odrębna od sycylijskiego Cirneco dell’Etna ukształtowała się dopiero w ciągu ostatnich dwóch stuleci. Najstarsza pisemna wzmianka o maltańskich psach gończych na króliki, określanych jako „Cernechi”, pochodzi z dzieła Giovanniego Francesca Abeli z 1647 roku.

Rasa ta została oficjalnie uznana za psa narodowego Malty w latach 70. XX wieku (w różnych źródłach podawane są rozbieżne konkretne daty tego wydarzenia, dlatego nie wskazujemy jednego roku jako jednoznacznie potwierdzonego). Charakterystyczną cechą Kelb tal-Fenek jest zjawisko „rumieńca” – uszy i nos psa różowieją, gdy zwierzę jest podekscytowane lub zadowolone.

Motyw ten nie trafia na monetę maltańską po raz pierwszy. Już w 1977 roku Bank Centralny Malty wyemitował srebrną monetę 1 lira ze stemplem lustrzanym, na której rewersie przedstawiono Kelb tal-Fenek – była to część zestawu okolicznościowego o nakładzie zaledwie 2 500 kompletów, a modelem posłużył pies o imieniu Ra of Attard. Obecna emisja 2-euro nawiązuje więc do blisko pięćdziesięcioletniej tradycji upamiętniania tej rasy na maltańskich monetach.

Warto dodać, że królik (fenek), od którego rasa wzięła swą maltańską nazwę, jest także bohaterem Stuffat tal-Fenek – tradycyjnego duszonego gulaszu z królika, uznawanego za nieoficjalną potrawę narodową Malty. Ten kulinarny wątek dobrze pokazuje, jak głęboko polowanie na króliki z udziałem tych psów wrosło w codzienną kulturę wyspy.

Prezentowany egzemplarz w wykonaniu Proof wybity został przez Królewską Mennicę Holenderską (Koninklijke Nederlandse Munt) w Utrechcie i – w odróżnieniu od wersji obiegowej BU (nakład 105 000 sztuk) oraz wersji w coincardzie (30 000 sztuk) – trafia do kolekcjonerów w bardzo ograniczonej liczbie 3 000 sztuk, co przy rosnącej popularności tematycznych kolekcji „psy na monetach” oraz niewielkich nakładach maltańskich emisji czyni tę pozycję atrakcyjnym uzupełnieniem zbioru monet 2-euro.

Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.