10 zł Zbrodnia w Piaśnicy 2021
Koszty dostawy wybranego produktu
Cena dostawy dotyczy tego produktu (w wybranym wariancie - jeśli dotyczy). Może się ona zmienić po dodaniu innych produktów do koszyka.
Kod produktu: 116720
Opis
| Kraj | Polska |
| Stan | UNC |
| Nominał | 10 złotych (PLN) |
| Metal / Stop | srebro próby 925 |
| Waga | 14,14 g |
| Średnica | 32,00 mm |
| Typ emisji | okolicznościowa (kolekcjonerska) |
| Producent (mennica) | Mennica Polska S.A. na zlecenie Narodowego Banku Polskiego |
| Nakład | do 10 000 szt. |
| Rok emisji | 2021 |
Prezentowana moneta to srebrna moneta kolekcjonerska Narodowego Banku Polskiego o nominale 10 złotych, wprowadzona do obiegu 15 września 2021 roku pod nazwą „Zbrodnia w Piaśnicy”. Moneta wybita została stemplem lustrzanym w srebrze próby 925, o średnicy 32,00 mm i masie 14,14 g, w nakładzie do 10 000 egzemplarzy. Emisja powstała, by przypomnieć o jednej z największych niemieckich zbrodni ludobójstwa popełnionych na Polakach na początku II wojny światowej.
Awers
Na awersie przedstawiono pnie sosen – symbol lasów piaśnickich, miejsca męczeńskiej śmierci tysięcy ofiar. Po lewej stronie monety umieszczono wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis „RZECZPOSPOLITA POLSKA”. U dołu, między pniami drzew, widnieją oznaczenia: nominał „10 ZŁ” oraz rok emisji „2021”.
Rewers
Rewers przedstawia obraz, jaki jako ostatni mogli widzieć skazani na śmierć – pnie sosen, milczących świadków zbrodni, za którymi widać sylwetki ludzi ustawionych w szeregu przed egzekucją. U dołu, w otoku, umieszczono napis „ZBRODNIA W PIAŚNICY”. Kompozycję zaprojektował Sebastian Mikołajczak, autor wizerunków obu stron monety.
Warto wiedzieć – i warto mieć
Piaśnica to kompleks leśny w obrębie Puszczy Darżlubskiej, na zachód od drogi Wejherowo–Krokowo, na Pomorzu. Jesienią 1939 roku, zaraz po wybuchu II wojny światowej, Niemcy urządzili tam jedno z pierwszych i największych miejsc masowych egzekucji ludności cywilnej na ziemiach polskich – zbrodnię tę historycy nazywają niekiedy „Katyniem Pomorza” lub „Pomorskim Katyniem” ze względu na skalę i charakter mordu dokonanego na elitach regionu.
Egzekucje w lasach piaśnickich trwały od października 1939 do kwietnia 1940 roku. Były one częścią szerszej, zaplanowanej przez władze III Rzeszy akcji eksterminacyjnej wobec polskiej inteligencji i działaczy niepodległościowych na Pomorzu, znanej jako „Intelligenzaktion”, realizowanej równolegle z operacjami „Tannenberg” i „Säuberungsaktion”.
Historycy polscy szacują liczbę ofiar zamordowanych w Piaśnicy na od około 12 000 do 14 000 osób, co czyni tę zbrodnię największym masowym mordem popełnionym na Wybrzeżu w czasie II wojny światowej. Wśród ofiar byli przedstawiciele polskiej elity społecznej i politycznej północnego Pomorza – nauczyciele, duchowni, urzędnicy, działacze społeczni i kaszubscy regionaliści.
Oprócz Polaków z Pomorza w Piaśnicy zginęli również pomorscy Żydzi, a także tysiące osób przywiezionych transportami kolejowymi z głębi III Rzeszy – w tym pacjenci niemieckich zakładów psychiatrycznych, osoby uznane przez nazistów za „niezdolne do życia”, a także przeciwnicy ideologii narodowosocjalistycznej.
Bezpośrednimi wykonawcami zbrodni byli członkowie paramilitarnej organizacji Selbstschutz Westpreussen, rekrutującej się z lokalnej niemieckiej mniejszości narodowej, wspierani przez funkcjonariuszy SS. W 1944 roku Niemcy podjęli próbę zatarcia dowodów zbrodni, rozkopując i paląc ciała ofiar, co do dziś utrudnia precyzyjne ustalenie liczby pomordowanych.
Miejsce kaźni w Piaśnicy zostało upamiętnione powojennymi ekshumacjami oraz pomnikami, a od lat jest miejscem uroczystości państwowych i religijnych odbywających się każdego października, w rocznicę rozpoczęcia egzekucji.
Moneta „Zbrodnia w Piaśnicy” wpisuje się w cykl emisji kolekcjonerskich Narodowego Banku Polskiego poświęconych pamięci ofiar niemieckiej okupacji i zbrodni popełnionych na obywatelach polskich w czasie II wojny światowej, stanowiąc trwały, numizmatyczny hołd dla ofiar jednej z najtragiczniejszych kart historii Pomorza.
Dla kolekcjonerów moneta ta jest wartościowym nabytkiem nie tylko ze względu na ograniczony nakład do 10 000 egzemplarzy i wysoką jakość wykonania w technologii stempla lustrzanego, lecz także z powodu poruszającej, symbolicznej formy przekazu historycznego, rzadko spotykanej w polskiej numizmatyce okolicznościowej.
Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.