Węgry 100 forintów Korona św. Stefana 2022

Węgry 100 forintów 2022

Przejdź do pełnego opisu

11,99 zł

Ilość

SZT.

Czas wysyłki: 24 godziny

Dostawa

od 8,50 zł - Polecony e-commerce (Polska)

Wysyłka przez Pocztę Polską. cena zawiera również koszty pakowania, czas D+4

Dostępność:

na wyczerpaniu

Opis

Kraj	Węgry
Stan	UNC
Nominał	100 forintów (HUF)
Metal / Stop	moneta dwumetalowa – rdzeń: stop miedzi, niklu i cynku (Cu 75%, Ni 4%, Zn 21%); pierścień: stop miedzi, niklu i cynku (Cu 65%, Ni 15%, Zn 20%)
Waga	8,6 g
Średnica	23,8 mm
Typ emisji	obiegowa
Producent (mennica)	Magyar Pénzverő Zrt., Budapeszt (znak mennicy: BP.)
Nakład	6 000 020 szt.
Rok emisji	2022

Prezentowana moneta to węgierska dwumetalowa moneta obiegowa o nominale 100 forintów, wybita w 2022 roku w budapeszteńskiej mennicy Magyar Pénzverő. Potocznie bywa określana jako moneta z „koroną świętego Stefana”, ponieważ jej głównym elementem zdobniczym jest pełny herb państwowy Węgier zwieńczony historyczną Koroną Świętego Stefana (węg. Szent Korona), a nie sama korona jako odrębny, samodzielny motyw. Ten sam wzór, autorstwa węgierskiego grafika i medaliera Istvána Kósy, towarzyszy monecie 100-forintowej nieprzerwanie od 1996 roku, ze zmianą stopu w 2018 roku.

Awers

Na awersie umieszczono pełny herb państwowy Węgier. Tarcza herbowa podzielona jest w słup: w polu prawym (heraldycznie) widnieje osiem naprzemiennych poziomych pasów – czterech czerwonych i czterech srebrnych, tzw. pasów Arpadów, nawiązujących do najstarszej dynastii panującej na Węgrzech. W polu lewym, na czerwonym tle, na zielonym potrójnym wzgórzu spoczywa złota korona, z której wyrasta srebrny krzyż podwójny (patriarchalny) – symbol związany z misją chrystianizacyjną władców węgierskich. Nad tarczą umieszczono wizerunek Korony Świętego Stefana, rozpoznawalnej po charakterystycznie przechylonym krzyżu na szczycie, pasie z emaliowanymi wizerunkami świętych oraz zwisających łańcuszkach (pendylach). Wzdłuż górnego brzegu monety, w otoku z perełkowaniem, biegnie napis „MAGYARORSZÁG” (Węgry), a poniżej herbu widnieje data „2022”.

Rewers

Rewers ma charakter czysto numeracyjny. W centralnym polu umieszczono dużą cyfrę „100” oraz nazwę waluty „FORINT”, a nad nią, w otoku z perełkowaniem, skrót „BP.” oznaczający znak mienniczy Budapesztu. Prosty, symetryczny układ napisów ułatwia szybką identyfikację nominału w obiegu.

Warto wiedzieć – i warto mieć

Korona Świętego Stefana to najważniejszy insygnium władzy w historii Węgier i jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli narodowych tego kraju. Choć tradycja łączy ją z pierwszym koronowanym królem Węgier, świętym Stefanem I (koronacja w roku 1000 lub 1001), sama zachowana do dziś korona powstała najprawdopodobniej w XII wieku z połączenia dwóch wcześniejszych diademów – bizantyjskiego i łacińskiego, co tłumaczy jej niejednorodną, mieszaną stylistykę oraz charakterystyczny, przekrzywiony krzyż na szczycie, uszkodzony w bliżej nieznanych okolicznościach w dawnych wiekach.

Na Węgrzech przez stulecia funkcjonowała szczególna doktryna prawno-polityczna – tzw. nauka o Świętej Koronie (Szentkorona-tan), według której suwerenność nie należała do osoby monarchy, lecz do samej Korony jako abstrakcyjnej, ponadosobowej instytucji. Korona traktowana była niemal jak osoba prawna, w imieniu której sprawowano władzę – to unikatowe w skali europejskiej rozwiązanie ustrojowe do dziś jest przywoływane w preambule węgierskiej konstytucji.

Losy insygnium były burzliwe: w XV wieku Korona była zastawiana (m.in. przez Elżbietę Luksemburską u Habsburgów jako zabezpieczenie pożyczki), a w czasach wojen z Turcją Osmańską wielokrotnie ukrywano ją przed zdobywcami. Najbardziej dramatyczny epizod rozegrał się w 1945 roku, gdy uciekający przed Armią Czerwoną węgierscy urzędnicy zakopali Koronę wraz z resztą klejnotów koronacyjnych w metalowej beczce w pobliżu austriackiego Mattsee. Odnalazły ją wojska amerykańskie, które przekazały insygnia do depozytu w Fort Knox w Stanach Zjednoczonych.

Do Węgier Korona wróciła dopiero w 1978 roku, w geście dyplomatycznym administracji prezydenta Jimmy'ego Cartera, co w szczytowym okresie zimnej wojny odbiło się szerokim echem na całym świecie. Od 2000 roku insygnia koronacyjne eksponowane są w kopule węgierskiego Parlamentu w Budapeszcie, gdzie na stałe pełni wartę wyspecjalizowana Straż Koronna (Koronaőrség).

Herb z Koroną Świętego Stefana ma też własną, burzliwą historię polityczną XX wieku. W latach 1946–1949 oraz ponownie w okresie władzy komunistycznej (do 1990 roku) korona była usuwana z oficjalnego godła Węgier na rzecz tzw. herbu Kossutha – tarczy bez korony, uznawanej wówczas za bardziej „republikańską”. Powrót pełnego herbu z Koroną, widocznego również na tej monecie, nastąpił wraz z przemianami ustrojowymi 1990 roku i stanowi dziś symboliczne nawiązanie do wielowiekowej tradycji monarchicznej Węgier.

Insygnium to ma również ciekawy, choć mało znany wątek polski. W 1342 roku Koroną Świętego Stefana koronowany był Ludwik Węgierski z dynastii andegaweńskiej, który w 1370 roku objął również tron Polski, łącząc oba królestwa unią personalną. Jego córka, Jadwiga Andegaweńska, została z kolei koronowana na króla Polski w 1384 roku – w ten sposób losy węgierskiej Korony i polskiej dynastii andegaweńskiej przez pewien czas splatały się ze sobą na najwyższym szczeblu władzy.

Dwumetalowa moneta 100-forintowa w obecnej formie funkcjonuje w obiegu od 1996 roku i od tego czasu konsekwentnie zachowuje ten sam projekt plastyczny autorstwa Istvána Kósy, co czyni ją jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli monetarnych współczesnych Węgier. W 2018 roku zmieniono jedynie skład stopu na niemagnetyczny, dostosowując monetę do nowoczesnych automatów i systemów antykontrafakcyjnych, przy zachowaniu niezmienionej szaty graficznej.

Rocznik 2022, z którego pochodzi oferowany egzemplarz, wybito w nakładzie 6 000 020 sztuk – wyraźnie niższym niż w latach 2020–2021, gdy emisje sięgały kilkunastu milionów egzemplarzy. W tym samym 2022 roku Narodowy Bank Węgier wypuścił dodatkowo specjalny wariant kolekcjonerski tej monety z okazji otwarcia Muzeum Pieniądza w Budapeszcie (z napisem „PÉNZMÚZEUM” na rancie) – oferowany tu egzemplarz jest jednak standardową monetą obiegową, bez tego dodatkowego oznaczenia.

Oferowana moneta pochodzi z oryginalnego worka lub rolki menniczej i zachowana jest w stanie UNC. Egzemplarz może nieznacznie różnić się od przedstawionego na zdjęciu.